Artikel 22. Citeertitel
Deze regeling wordt aangehaald als: Subsidieregeling ESF-EQUAL 2004.
Deze regeling zal met de toelichting en
bijlage 1 in de Staatscourant worden geplaatst.
Den Haag, 22 april 2004.
De Staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid,
M. Rutte.
Bijlage 1, als bedoeld in de artikelen 13,
vierde lid, en 17, vierde lid, (controle- en accountantsprotocol)
1. Algemeen
1.1. Doel en reikwijdte van het controleprotocol
Dit controleprotocol geeft nadere aanwijzingen en een toelichting op
de door de accountants uit te voeren controlewerkzaamheden in het kader
van de activiteiten, die mede gefinancierd zijn uit het Europees Sociaal
Fonds, Communautair Initiatief EQUAL (2001-2006). Dit controleprotocol
is geen werkprogramma. Het gaat bij de accountantscontrole van een
ESF-EQUAL subsidiedeclaratie primair om vast te stellen, in hoeverre de
indiener van de declaratie de regeling heeft nageleefd. Dit aspect van
de controle dient de accountant zelf op toerijkende wijze in zijn
werkprogramma op te nemen. De accountant belast met de controle van de
einddeclaratie (artikel 17 lid 4) een jaarrapportage of een tussentijdse
rapportage (artikel 13 lid 4) dient zorg te dragen voor een op de
situatie toegesneden werkprogramma, waarbij aan de specifieke
AO-kenmerken van een project, alsmede aan de controletolerantie,
voldoende aandacht wordt geschonken.
De wijze waarop het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid
(SZW) toezicht uitoefent op de uitvoering van ESF-projecten is
beschreven in een controle- en toezichtsplan (Auditfilosofie). In dit
plan worden de verantwoordelijkheden van de diverse partijen die bij de
uitvoering van ESF-projecten zijn betrokken (waaronder de externe
accountant) nader uitgewerkt.
1.2. Doel en reikwijdte van de accountantscontrole
In het kader van de controle op de uitvoering van de Subsidieregeling
ESF-EQUAL 2004 dient de einddeclaratie voorzien te zijn van een
verklaring van een accountant (artikel 17, lid 4). De einddeclaratie en
de daarbij afgegeven accountantsverklaring zijn voor SZW de basis voor
het vaststellen van de definitieve subsidie.
Op grond van artikel 13 lid 4 kan SZW ook verlangen dat een
jaarrapportage of tussentijdse rapportage van een accountantsverklaring
wordt voorzien. De jaarrapportage of tussentijdse rapportage en de
daarbij afgegeven accountantsverklaring zijn voor SZW dan de basis voor
het vaststellen van een voorschot.
Daar waar in de vorige alinea wordt gesproken over
einddeclaratie/jaarrapportage/tussentijdse rapportage wordt bedoeld de
einddeclaratie/jaarrapportage/tussentijdse rapportage op projectniveau.
De einddeclaratie/jaarrapportage/tussentijdse rapportage is een
financiële verantwoording bij een subsidie-afrekening/voorschotverzoek
bij zowel de vaststelling van een voorbereidingssubsidie als bij de
vaststelling van een projectsubsidie. De uitkomst van de werkzaamheden
van de accountant is derhalve een accountantsverklaring. Deze
accountantsverklaring geeft zowel een oordeel over de juistheid van de
einddeclaratie/jaarrapportage/tussentijdse rapportage, alsmede over de
rechtmatigheid hiervan. Het is van essentieel belang dat de aard van de
accountantsverklaring duidelijk is en dat de eventueel geconstateerde
problemen goed worden weergegeven. De geconstateerde bevindingen worden
door de accountant opgenomen in een rapport van bevindingen.
Voor de accountantsverklaring heeft SZW modellen ontwikkeld. Deze
modellen zijn als bijlage bij dit protocol opgenomen.
1.3. Materialiteitseis en correcties
De controle dient dusdanig te worden opgezet, dat daarmee wordt
voldaan aan de materialiteitseis van de Rijksoverheid. Dit houdt in, dat
alle fouten groter dan 1 procent van het projectbedrag dienen te worden
vastgesteld.
Uiteraard geldt voor de accountant het axiomatische voorbehoud.
Teneinde een goedkeurende verklaring af te kunnen geven is het
noodzakelijk dat alle geconstateerde fouten in de
einddeclaratie/jaarrapportage/tussentijdse rapportage worden
gecorrigeerd.
Indien een correctie niet of niet afdoende wordt aangebracht dient
dit tot uitdrukking te worden gebracht door middel van het verstrekken
van een niet goedkeurende accountantsverklaring (afkeurende verklaring
of verklaring met beperking). In het rapport van bevindingen dienen de
geconstateerde, niet gecorrigeerde, fouten of voor de accountant niet
controleerbare posten, nader te worden geanalyseerd en dienen de
gevolgen voor de einddeclaratie/jaarrapportage/tussentijdse rapportage
nader te worden gekwantificeerd.
1.4. OLAF-meldingen
De Europese regelgeving schrijft voor dat alle afwijkingen van de
regelgeving groter dan € 4.000 gemeld moeten worden aan de Europese
Commissie. Deze verplichte melding vindt plaats aan de zogenaamde fraude
commissie van de Europese Commissie (OLAF).
2. Opdrachtbevestiging
SZW wenst zekerheid te verkrijgen dat de controlerend accountant
tijdig op de hoogte is gesteld van de inhoud van dit controleprotocol.
Bij de aanmelding en de indiening van de aanvraag van
voorbereidingssubsidie dient een kopie van de opdrachtbevestiging of een
andere schriftelijke mededeling, waarin de toepassing en naleving van
dit controleprotocol door de controlerend accountant wordt bevestigd,
aan SZW te worden gezonden.
De tekst van deze opdrachtbevestiging is opgenomen in bijlage A van
dit controleprotocol.
SZW kan aan de beschikking tot verlening van projectsubsidie nadere
voorschriften verbinden (artikel 10, lid 3), die in de
accountantscontrole dienen te worden betrokken. Deze nadere
voorschriften worden schriftelijk aan de aanvrager bekend gemaakt. De
accountant dient schriftelijk te bevestigen van deze nadere
voorschriften op de hoogte te zijn gesteld en deze bij de controle van
de einddeclaratie/jaarrapportage/tussentijdse rapportage in aanmerking
te zullen nemen.
De tekst van deze bevestiging is opgenomen in bijlage B van dit
controleprotocol.
Zolang bovengenoemde stukken niet in het bezit zijn van SZW wordt de
behandeling van verzoeken tot voorschotverlening van de aanvrager
opgeschort.
3. Werkzaamheden van de accountant
3.1. Algemeen
De accountant maakt onderscheid tussen de volgende werkzaamheden:
• werkzaamheden voorafgaand aan de uitvoering van het project
(preventieve werkzaamheden);
• interim controle;
• eindcontrole.
3.2. Preventieve werkzaamheden
De preventieve werkzaamheden hebben betrekking op de situatie waarin
de externe accountant reeds in een vroeg stadium, bijvoorbeeld in de
voorbereidende fase, bij de totstandkoming van het verzoek om
registratie respectievelijk de projectaanvraag, is betrokken.
In deze voorbereidende fase beoordeelt de accountant de voorgenomen
administratieve organisatie en daarin vervatte maatregelen van interne
controle (AO/IC) teneinde vast te stellen of deze voorgenomen AO/IC
voldoet aan de in de regelgeving gestelde eisen om te kunnen komen tot
een goedkeurende accountantsverklaring.
De uitkomsten van deze beoordeling worden schriftelijk aan de
opdrachtgever gerapporteerd evenals de eventuele aanbevelingen die
daarbij zijn gedaan. SZW ontvangt een afschrift van deze rapportage.
3.3. Interim controle
De interim controle heeft mede tot doel vast te stellen of de
voorgestelde AO/IC daadwerkelijk bestaat en dat de werking daarvan
gedurende de te controleren periode gewaarborgd is. Voorzover tijdens de
preventieve werkzaamheden door de accountant aanbevelingen zijn gedaan
met betrekking tot de AO/IC onderzoekt de accountant of deze
aanbevelingen zijn opgevolgd.
De accountant rapporteert zijn bevindingen met betrekking tot het
onderzoek naar de AO/IC in de vorm van een zogenaamde management letter.
SZW ontvangt een afschrift van deze management letter, tegelijk met de
jaarrapportage, zoals vermeld in artikel 15, lid 1.
SZW heeft geen standaard model ontwikkeld voor deze management
letter, aangezien de opzet hiervoor over wordt gelaten aan de
controlerende accountants. Wel dienen ten minste de volgende onderwerpen
in de management letter behandeld te worden:
• De deelnemersadministratie
– de urenadministratie,
– de financiële administratie,
– de interne controle maatregelen,
– publiciteit (artikel 16),
– follow up aanbevelingen/bevindingen (n.a.v. preventieve
werkzaamheden en/of interim controle).
• Aanbevelingen ter verbetering van de AO/IC.
Indien de AO/IC bij latere controles van tussentijdse declaraties
onderwerp van onderzoek door de accountant is, worden de bevindingen
naar aanleiding van deze controles eveneens door middel van een
afschrift van de schriftelijke rapportage ter kennis van SZW gebracht.
3.4. Eindcontrole
3.4.1. Algemeen
Hetgeen in deze paragraaf wordt opgenomen met betrekking tot de
eindcontrole, is eveneens van toepassing op de controle die door de
accountant wordt verricht met betrekking tot een jaarrapportage en een
tussentijdse rapportage, indien daarbij door SZW op grond van artikel 13
lid 4 een accountantsverklaring wordt verlangd.
Ter zake van de eindcontrole dient de accountant bij de uitvoering
van de accountantscontrole op de einddeclaratie inzake ESF-EQUAL 2004
vast te stellen dat minimaal aan de onderstaande punten is voldaan.
Hierbij wordt opgemerkt dat de naleving van de gehele subsidieregeling
object van controle is.
3.4.2. Algemene voorwaarden
a. Er is een beschikking van SZW op grond waarvan de einddeclaratie
kan worden ingediend.
b. De einddeclaratie is volledig en juist ingevuld.
c. De einddeclaratie is rekenkundig juist.
d. De einddeclaratie stemt overeen met de onderliggende
administratie en overige bescheiden van de subsidieaanvrager en/of
uitvoerders.
e. Alle in de einddeclaratie verantwoorde uitgaven voldoen aan de
in de Subsidieregeling ESF-EQUAL 2004 vermelde criteria.
3.4.3. Administratieve voorschriften
De accountant gaat na dat alle administratieve voorschriften zoals
aangegeven in artikel 14, lid 1 tot en met 7, van de subsidieregeling
ESF-EQUAL 2004 zijn nageleefd. De belangrijkste voorwaarde is het voeren
van een administratie, die waarborgt dat de volgens de subsidieregeling
te verstrekken gegevens op een ordelijke, transparante en controleerbare
wijze geregistreerd worden.
3.4.4. Subsidiabele kosten
De accountant gaat na dat de in de einddeclaratie verantwoorde kosten
juist en rechtmatig zijn. Hieraan is voldaan indien de accountant
constateert dat:
a. de in de einddeclaratie verantwoorde kosten naar hun aard
passen binnen de aanvraag met bijbehorende begroting waarop de
beschikking is ontvangen;
b. de in de einddeclaratie verantwoorde kosten daadwerkelijk zijn
gemaakt, voor de uitvoering van het project noodzakelijk zijn en ten
laste van de aanvrager zijn gebleven (artikel 12, lid 1);
c. de in de einddeclaratie verantwoorde kosten subsidiabel zijn
overeenkomstig EG-verordening 1685/2000 artikel 12 lid 1);
d. de in de einddeclaratie verantwoorde kosten geen kosten
betreffen die niet subsidiabel zijn, zoals aangegeven in artikel 12,
lid 2;
e. de gemengde kosten (kosten voor zowel subsidiabele als
niet-subsidiabele deelnemers) op een controleerbare en aanvaardbare
wijze zijn toegerekend (artikel 12, lid 3).
3.4.5. Deelnemers
De kenmerken van de deelnemers dienen te voldoen aan de eisen die
daaraan, ingevolge de maatregelen en prioriteiten, worden gesteld.
3.4.6. Financiering en overige ontvangsten
De financiering van de activiteiten dient aan de financiële
administratie ontleend te kunnen worden. Deze financiering bestaat uit:
a. ESF-subsidie, en voorzover van toepassing
b. publiek rechtelijke bijdrage(n).
c. privaatrechtelijke bijdragen, en/of
d. overige ontvangsten, voorzover verband houdend met de
uitvoering van het project
Ook de onder d genoemde overige ontvangsten dienen afzonderlijk uit
de administratie te blijken. Deze ontvangsten dienen op het totaal van
de in de subsidiegrondslag opgenomen kosten in mindering te worden
gebracht, waarna over het saldo de subsidie kan worden berekend.
De accountant dient de financiering en overige ontvangsten op
volledigheid te controleren.
3.4.7. Subsidieberekening
De accountant gaat na dat de berekening van de ESF-EQUAL 2004
subsidie:
a. rekenkundig juist is;
b. conform de subsidiegrondslag als opgenomen in artikel 11 is
vastgesteld;
c. niet meer bedraagt dan de subsidie zoals aangegeven in de
beschikking.
3.4.8. Afronding en rapportage
Indien tijdens de accountantscontrole blijkt dat er fouten in de
einddeclaratie voorkomen, dan dienen deze gecorrigeerd te worden. Bij
het nalaten van de correctie van deze fouten kan de accountant geen
goedkeurende accountantsverklaring afgeven. Dit is ook het geval indien
bedragen niet voldoende controleerbaar zijn. Deze bedragen dienen
eveneens uit de declaratie te worden verwijderd.
De accountant hanteert voor de weergave van de bevindingen van zijn
controlewerkzaamheden het van toepassing zijnde model
Accountantsverklaring zoals dit in bijlage C en D bij dit
controleprotocol is opgenomen.
Naast de accountantsverklaring dient door de accountant in de
volgende gevallen een rapport van bevindingen ten behoeve van SZW te
worden opgesteld:
– indien het oordeel van de accountant leidt tot een afkeurende
accountantsverklaring;
– indien sprake is van een goedkeurende verklaring met
bevindingen die geen afbreuk doen aan de strekking van de
verklaring. Deze conclusie dient op deugdelijke wijze in het rapport
van bevindingen te worden onderbouwd.
Dit rapport van bevindingen dient gelijktijdig met de
accountantsverklaring afgegeven en ingediend te worden bij SZW. SZW
gebruikt dit rapport van bevindingen in het kader van de beoordeling van
de uitgevoerde werkzaamheden alsmede de hierbij geconstateerde
bevindingen. SZW heeft geen standaard model ontwikkeld voor dit rapport
van bevindingen, aangezien de opzet hiervoor over wordt gelaten aan de
controlerende accountants. Wel dienen ten minste de volgende onderwerpen
in het rapport van bevindingen behandeld te worden:
• Beoordeling van de administratieve organisatie en interne
controle (AO/IC).
• In het rapport van bevindingen dient per onderwerp in te worden
gegaan op de uitgangspunten/berekeningsgrondslagen die de accountant bij
de controle gebruikt heeft:
– deelnemersadministratie (o.a. wijze van registratie,
bewijsstukken, uitstroomgegevens);
– urenadministratie (o.a. wijze van registratie, fiattering,
functiescheiding);
– financiële administratie (o.a. wijze van registratie,
berekening tarieven, offerteprocedure, bepalen marktconformiteit).
• Controlebevindingen
– aard en omvang van de geconstateerde fouten;
– wel /niet gecorrigeerd in de einddeclaratie.
• Belangrijke bevindingen en aanbevelingen ter verbetering van de
AO/IC, indien sprake is van een accountantsverklaring bij een
tussentijdse rapportage.
• Motivering van de afgegeven accountantsverklaring.
3.4.9. Ongedeelde verantwoordelijkheid
Voorzover voor de controle van de einddeclaratie gebruik wordt
gemaakt van de werkzaamheden van andere accountants, draagt de
accountant die verantwoordelijk is voor de accountantsverklaring bij de
einddeclaratie, er zorg voor dat de aanvrager hiervan op de hoogte wordt
gesteld en wijst de aanvrager op het feit dat alle relevante
verplichtingen uit dit controleprotocol ook aan de accountant(s), belast
met de controle van de einddeclaratie van (een) deel project(en), bekend
worden gemaakt en dat deze laatste accountant(s) hun werkzaamheden
verrichten met inachtneming van dit protocol.
Deze laatstgenoemde categorie accountants dient schriftelijk te
bevestigen dat zij van alle verplichtingen uit dit protocol op de hoogte
zijn en dat zij deze zullen naleven. Voor deze bevestiging dient gebruik
te worden gemaakt van de opdrachtbevestiging volgens bijlage A.
4. Reviews
SZW kan steekproefsgewijs reviews uit (laten) voeren teneinde na te
gaan of de accountantscontrole met een deugdelijke grondslag en met
inachtneming van dit controleprotocol is uitgevoerd. Deze reviews komen
niet in de plaats van andere controles dan wel reviews uitgevoerd door
de Algemene Rekenkamer, de Europese Commissie en/of de Europese
Rekenkamer.
De accountant belast met de controle van de einddeclaratie stemt er
mee in dat de controle-dossiers in het kader van bovengenoemde reviews
integraal aan de reviewers ter beschikking worden gesteld. Voorts zal
deze accountant, schriftelijk dan wel mondeling, alle gevraagde gegevens
verstrekken waarom in het kader van voornoemde review wordt verzocht.
Bijlage A
[Illustratie verwijderd]
Bijlage B
[Illustratie verwijderd]
Bijlage C
[Illustratie verwijderd]
Bijlage D
[Illustratie verwijderd]